DE VINKENIERS

KAMPIOENSCHAP VAN BELGIE 2011 te AALTER

De bekendste kastelen van Aalter

Deel 1

Het kasteel van Poeke, Kasteelstraat 26, Aalter-Poeke

Eén van de belangrijkste bezienswaardigheden van groot Aalter is zeker het kasteel van Poeke.

De eerste keer dat er gesproken werd van een versterkte woning of kasteel van Poeke was naar aanleiding van de Gentse opstand tegen graaf Lodewijk van Male in 1379.

In 1452 was er opnieuw een Gentse opstand en het kasteel werd grotendeels vernield.

In 1597 kocht Jean de Preud’homme d’Hailly het vervallen kasteel maar enkele maanden later overleed Jean en werd opgevolgd door zijn zoon Jean-Baptist.

De oorlogsomstandigheden op het einde van de zestiende eeuw eisten hun tol, veel mensen waren gevlucht en Jean-Baptist was een militair en dacht gewoon niet aan de heropbouw van het kasteel..

Na de oorlog van 1609  werd met de heropbouw van het kasteel gestart. Jean-Baptist overleed in 1642.

Tijdens de negentigjarige oorlog(1688-1697) had de streek van Poeke te lijden onder het oorlogsgeweld. In 1689 verschenen de eerste Franse troepen in onze regio, het kasteel werd een toevluchtsoord voor de bewoners van Lotenhulle en Poeke.

Ook heel wat vreemde troepen kwamen vanaf 1697 in Poeke logeren, dit bleef duren tot 1713.

Daarna werden belangrijke werken uitgevoerd aan het kasteel, vooral door Marc-Antoine-Albert de Preudhomme d’Hailly en dit in 1730.

De verbouwingswerken werden verder gezet door Charles-Florent de Preudhomme d’Hailly tot in de jaren 1760.

In 1782 stond hij zijn bezittingen af en overleed in 1792 te Parijs. Eerst werd Louis-Ernest de Preudhomme d’Hailly, zijn oudste zoon, baron van Poeke, opgevolgd door Charles-Alexander in 1835 en later door Constantin-Joseph-Adolf als baron van Poeke.

Hij werd er ook burgemeester en stierf in 1866.

Alfred (1835-1911) was de laatste Preudhomme d’Hailly die baron van Poeke was. In 1872 verkocht Alfred het kasteel aan Victor Pycke de Peteghem.

Deze liet het kasteel opnieuw verbouwen en legde er een prachtige tuin aan(1873-1875).

Na het overlijden van Victor in 1875 kwam het kasteel in het bezit van zijn broer Amedeé, later aan zijn zoon Réné de Pycke de Peteghem. Deze had twee kinderen, Etienne en Inès. Etienne sneuvelde tijdens de Eerste Wereldoorlog. Inès volgde haar vader op in 1930 en werd barones van Poeke. Zij bewoonde het kasteel tot aan haar dood op 4 november 1955.

Inès was in Poeke een graag geziene barones, zij hielp heel wat mensen tijdens de Tweede Wereldoorlog, zij was ook begin de jaren vijftig, de voorzitster van de vinkenmaatschappij “De Paradijsvogels Poeke”. Op haar kasteel ving Inès heel wat kinderen op uit de arme Gentse volksbuurten, en bezorgde hen een beter bestaan.

Zij bleef ongehuwd en in haar testament schonk zij het kasteel aan het nationaal werk der Katholieke schoolkolonies.

Deze vereniging werd later omgedoopt tot “Duinen en heide,” die instond voor het opvangen van probleemkinderen. Het onderhoud van het kasteel werd een acuut probleem.

De gemeente Aalter wilde het geklasseerd monument behoeden voor verval, en kocht het kasteel en omliggende park aan in 1977.

Ieder jaar werden in verschillende fasen de herstellingen uitgevoerd. Zo werd het kasteel en domein van Poeke één van de pronkstukken van het cultuurhistorisch patrimonium van Aalter.


Johan Verschaeve

Het kasteel Nobelstede, Manewaarde 29, Aalter

Het was de familie Damas (woonachtig te Gent, afkomstig uit Turijn) die in de 16de en 17de eeuw een hoeve had in de omgeving van het 'Nobels bos', de zogenaamde 'Nobels Ste(de)'.

In de tweede helft van de 17de eeuw kwam het door huwelijk in bezit van de familie De Vulder.

Deze familie diende het een paar decennia later te verkopen.

Toen reeds was er sprake van een ‘huys van playsance’, en niet louter meer van een landbouwuitbating.

Wellicht werd Nobelstede toen niet het hele jaar door bewoond, maar was het eerder een zomerverblijf.

Naderhand zou het kasteel nog een paar keer van eigenaar wisselen, tot het in 1898 werd gekocht door de familie De Wulf.

Die bleef meer dan 100 jaar op het kasteel Nobelstede wonen. In een document dat E.H. De Wulf halfweg de jaren 1990 zelf opstelde, wijst hij er terecht op dat Nobelstede geen kasteel was in de betekenis van ‘castrum’.

Het is wel te beschouwen als een landhuis van een grootgrondbezitter, die op die gronden dan ook enkele hofsteden bouwde om tot verdere ontginning te komen.

Maar al is het volgens de definitie dan misschien geen echt kasteel, het gebouw en omgeving blijft vanuit historisch oogpunt meer dan de moeite waard. Reeds verschillende jaren is Nobelstede gekend als restaurant in Aalter.

Frank De Meyer

• < Vorige
• Volgende >